Schimmel is geen vuil maar een vochtprobleem. Zolang de oorzaak blijft, komt hij terug — hoe goed u ook poetst. Hieronder hoe u vindt waar het vocht vandaan komt, hoe u schimmel veilig verwijdert en wanneer het bouwkundig is.
Schimmelsporen zitten altijd en overal in de lucht. Ze doen niets tot ze een plek vinden die lang genoeg vochtig blijft. Dat is het hele verhaal: niet de hoeveelheid vuil bepaalt of u schimmel krijgt, maar de tijd dat een oppervlak nat is.
Vandaar dat schimmel altijd op dezelfde plekken begint: de kitnaad onderin de douche, de hoek achter de douchewand, het plafond boven de douche, de rand van het raamkozijn. Dat zijn de plekken die het langst nat blijven en waar de lucht het slechtst langskomt.
Verwijderen zonder de oorzaak aanpakken is dweilen met de kraan open. Begin daarom altijd met de vraag: waarom blijft deze plek nat?
Er zijn in de praktijk vier bronnen, en ze vragen alle vier iets anders. Loop ze in deze volgorde na.
Bijna iedereen gaat ervan uit dat de ventilatie werkt omdat er een rooster in het plafond zit en er geluid uit komt. Dat is geen bewijs. Een simpele test: houd een vel keukenpapier tegen het rooster terwijl de ventilatie aanstaat. Blijft het er vanzelf tegenaan zitten, dan zuigt hij. Valt het naar beneden, dan doet hij te weinig en heeft u de oorzaak gevonden.
Gaat het niet goed, dan zijn er een paar gebruikelijke redenen: het rooster en het kanaal zitten dicht met stof, de ventilator is versleten, of er komt te weinig lucht bij. Dat laatste wordt vaak vergeten: een afzuiging kan alleen lucht wegvoeren als er ergens lucht bij kan. Zit de badkamerdeur kierdicht tegen de vloer, dan zuigt de ventilator tegen een gesloten ruimte in.
Bij een mechanische afzuiging in een appartement of flat loopt het kanaal vaak door het hele gebouw. Werkt bij meerdere bewoners de afzuiging slecht, dan is het een zaak voor de VvE of de verhuurder en niet voor uw eigen badkamer.
Eerst het belangrijkste: meng nooit een chloorhoudend middel met iets zuurs. Chloorreiniger en azijn, schoonmaakazijn, citroenzuur of ontkalker geven samen chloorgas, en in een kleine badkamer is dat binnen enkele ademhalingen schadelijk. Dat geldt ook als u ze na elkaar gebruikt zonder er ruim water tussen te doen.
Zet het raam open of laat de ventilatie draaien, draag handschoenen en houd de ruimte vrij van kinderen en huisdieren.
De zwarte stippen in de kitnaad langs de douchebak of in de hoek zijn geen aanslag op het oppervlak: de schimmel zit ín het materiaal. U kunt hem lichter maken, maar weg gaat hij niet.
De enige echte oplossing is de kitnaad eruit snijden, de ondergrond schoonmaken en volledig laten drogen, en daarna opnieuw afkitten met een sanitairkit met schimmelwerende toevoeging. Dat drogen is geen formaliteit: kit op een vochtige ondergrond laat binnen een jaar weer los en dan zit u er opnieuw aan.
Komt de schimmel terug in een verse kitnaad, dan is dat een aanwijzing dat er vocht achter zit. Dan is het geen kitprobleem meer.
Alles hieronder komt neer op hetzelfde: zorg dat de ruimte na het douchen snel droog is. Dat is effectiever dan welk middel ook.
Er is een punt waarop schoonmaken en ventileren niet meer genoeg zijn. Signalen: de schimmel komt binnen enkele weken terug op precies dezelfde plek, de voeg brokkelt of er komt zand uit, een tegel klinkt hol, of er is vochtschade zichtbaar aan de andere kant van de wand of in de ruimte eronder.
Dan zit er vocht achter het tegelwerk. Vaak is de waterdichte laag onder de tegels niet meer heel, of is die er nooit geweest — op de plek waar vroeger een bad stond bijvoorbeeld, omdat het bad die rol overnam. Dat los je niet op met een middel en ook niet door er een coating overheen te leggen; een gesloten laag maakt de weg naar buiten juist dicht.
In zo'n geval is het tegelwerk plaatselijk of geheel vernieuwen de juiste ingreep, met een deugdelijke waterdichting eronder. Zit de schimmel op een koude buitenmuur, dan raakt het aan isolatie: een warmere wand condenseert niet.
Een klein plekje in een kitnaad is voor de meeste mensen geen probleem. Bij grotere oppervlakken, en bij mensen met astma, allergie of een verminderde weerstand, kan blootstelling wel klachten geven. Behandel een groter oppervlak daarom serieus en ventileer goed tijdens het verwijderen.
Omdat die plek langer nat blijft dan de rest, of omdat er vocht achter zit. Terugkeer op precies dezelfde plek is een aanwijzing dat het geen schoonmaakkwestie is maar een vocht- of bouwkundige kwestie.
Op een plafond dat af en toe nat wordt kan het helpen als aanvulling. Maar het is geen oplossing voor de oorzaak: is de ventilatie het probleem, dan komt de schimmel door of naast de verf terug.
Nee. Ook na elkaar reageren ze met elkaar als er nog resten liggen. Gebruikt u een chloormiddel, spoel dan ruim na met water en laat het minstens een dag rusten voordat u iets zuurs gebruikt.
Geluid zegt niets over de hoeveelheid lucht die wordt afgevoerd. Test het met een vel keukenpapier tegen het rooster: blijft het niet vanzelf hangen, dan zuigt de afvoer te weinig.
Wij staan klaar om u te helpen met al uw badkamerwerkzaamheden.
